plen
Kampinoskie bagna
 
 

Streszczenie projektu

Cele przedsięwzięcia

Celem projektu jest zapewnienie właściwego stanu siedlisk mokradłowych obszaru Natura 2000 „Puszcza Kampinoska”. Został on osiągnięty poprzez:

  1. Trwałą poprawę uwilgotnienia wybranych fragmentów siedlisk wilgotnych Puszczy Kampinoskiej,
  2. Zatrzymanie sukcesji wilgotnych siedlisk otwartych,
  3. Ograniczenie pól konfliktów pomiędzy interesami przyrody i społeczności lokalnych.

Główne założenia projektu

Charakterystyczny układ cieków wodnych w Puszczy Kampinoskiej wymaga zastosowania specyficznych metod renaturyzacyjnych. Jest to spowodowane tym, że główne cieki tego obszaru (Kanał Łasica, Kanał Zaborowski, Kanał Ł9 i Kanał Olszowiecki) odprowadzają wody nie tylko z obszaru Natura 2000 ale także z sąsiednich miejscowości, a układ terenu powoduje, że okresowo występują tu długotrwałe podtopienia gospodarstw i domostw, co wywołuje zrozumiałe niezadowolenie społeczności lokalnych. W tej sytuacji niezbędnym warunkiem działań renaturyzacyjnych jest zachowanie dotychczasowej przepustowości kanałów głównych Puszczy Kampinoskiej. W związku z powyższym została opracowana koncepcja, w ramach której równolegle odbywa się poprawa uwilgotnienia siedlisk mokradłowych Puszczy Kampinoskiej, a jednocześnie zmniejszone jest ryzyko podtopień. Efekty zostały osiągnięte poprzez przyjęcie następujących założeń:

1. Główne kanały na terenie Puszczy Kampinoskiej które odprowadzają wodę z terenów zabudowanych (Kanał Łasica, Kanał Zaborowski, Kanał Ł9, Kanał Olszowiecki) zostały wyłączone z działań renaturyzacyjnych. Została więc w pełni zachowana ich rola odprowadzalników wód z osad położonych w sąsiedztwie puszczy.

2. Działania były prowadzone w kierunku zwiększenia retencji wodnej na terenie Kampinoskiego Parku Narodowego (KPN), co pozwala na sprawniejszy odpływ wody z terenów przyległych.

Partnerzy projektu

Projekt został zrealizowany przez zespół składający się z następujących instytucji:

Okres realizacji

1.07.2013 – 30.06.2019

Działania

Realizacja powyższych założeń została przeprowadzona poprzez opóźnienie spływu wód z terenu Puszczy do głównych kanałów oraz wprowadzenie części wód wysokich płynących przez te kanały do lokalnych obniżeń terenowych występujących w pasach bagiennych Puszczy Kampinoskiej. Dzięki temu, zachowując odpowiednią spławność kanałów głównych, zwiększa się retencja na terenie KPN, a dzięki temu pośrednio poprawia się bezpieczeństwo powodziowe okolicznych miejscowości.

Działania objęły większość obszarów mokradłowych Puszczy Kampinoskiej, z pominięciem górnego odcinka Kanału Łasica (ze względu na duży udział gruntów prywatnych) i rejonu Kanału Olszowieckiego, gdzie zgodnie z ocenami botaników, już teraz jest właściwy poziom uwilgotnienia mokradeł.

Spowolnienie spływu wód do głównych kanałów zostało osiągnięte dwiema metodami. Pierwsza metoda to wybudowanie, wzdłuż wybranych fragmentach Kanału Łasica i Kanału Zaborowskiego grobli wzdłużnych, izolujących cenne siedliska wilgotne od tych kanałów. Pozwoli to na dłuższe stagnowanie wód opadowych na tym terenie (należącym do Skarbu Państwa). Zmniejszeniu ulegnie też drenaż spowodowany obecnością tych kanałów. Druga metoda to wybudowanie na rowach melioracji szczegółowej ok. 40 progów piętrzących. Są to niewielkie budowle o stałym poziomie piętrzenia. Ich rolą jest powstrzymanie nadmiernego spływu wód w okresach suchych.

Wprowadzenie części wód wysokich prowadzonych przez kanały główne do lokalnych obniżeń terenowych zostało osiągnięte przez wykonanie przekopów łączących lokalne obniżenia z ciekami głównymi Puszczy. Kanały te zostały tak zaprojektowane, by wody wysokie prowadzone przez kanały wlewały się do lokalnych obniżeń terenowych, ale by nie drenowały ich w okresie wód niskich.

Działaniom powyższym towarzyszą działania osłonowe zmierzające do zlikwidowania pól konfliktów społecznych związanych z gospodarką wodną na tym terenie. W rejonie dolnej Łasicy oraz Kanału Zaborowskiego wykupiono ponad 140 ha gruntów prywatnych przylegających bezpośrednio do tych cieków. Natomiast w okolicy miejscowości Sadowa zostałą wyremontowana grobla zapobiegająca wylewaniu się wód wysokich z terenu Puszczy Kampinoskiej na teren dwóch sąsiednich wsi.

Dodatkowo w ramach projektu opracowano Plan Zarządzania Populacją Bobra. Działanie to pozwoliło na zebranie szczegółowych informacji o populacji bobra w KPN, jej rozmieszczeniu oraz szkodach w gospodarce człowieka, jakie powoduje ten gatunek. Opracowanie to pozwoli na szybsze działania interwencyjne w przypadku wystąpienia sytuacji kryzysowych.

W ramach projektu prowadzony był też monitoring przyrodniczy, koszenie wybranych łąk oraz działania edukacyjne. Realizację projektu nadzorował Komitet Sterujący złożony z przedstawicieli lokalnych samorządów, KPN i RDOŚ. Szczegółowy opis działań zaplanowanych w projekcie znajduje się w poniższym pliku PDF.

Pobierz opis projektu w PDF

 
 

Losowe zdjęcia

 

Losowe zdjęcia